Thực Phổ Bách Thiên (100 Món Ăn Theo Thể "Tứ Tuyệt")

Gửi bàigửi bởi tranchau

CÁC LOÀI CÁ KHÔNG VÂY

45 – Hon Hôn

Bìa dày Hôn béo sắm màu hon,
Rượu, nghệ, tương, đường, chuối chát non,
Táo, đậu, măng, sen, mè, thịt, tỏi,
Tiêu, hành, nước mắm đủ là ngon.


Xả thân cá lớn , miếng vuông , tròn
Ướp rượu , tương , đường , xát nghệ son
Nhặt đậu , ngâm sen , tầm tỏi tốt
Bằm hành , rửa táo , chọn mè ngon
Khoanh ngang chẻ mỏng măng tre mới
Vát chéo phân đều chuối chát non
Nước mắm nêm thêm tăng hảo vị
Món này người Huế gọi là Hon


46 – Chình Nướng

Nấu nước cho sôi sẽ cạo da,
Làm rồi thái mỏng bỏ xương ra,
Tiêu, hành, nước mắm, đường, mè, nghệ,
Nướng kẹp thêm chanh, mỡ, ớt pha.


Cá đuối đầu to , lại nhám da
Nồi sôi bỏ trụng cạo trơn qua
Xát nghệ , tiêu , đường chừng mấy khắc
Thoa mè , mắm , muối độ vài giờ
Than hồng giỏi quạt thêm chanh vắt
Lửa đỏ tài hơ chậm ớt pha
Nướng khéo nếu khô bôi mỡ nước
Chai bia , cốc rượu , tiếng khề khà


47 – Lươn Tao Bún

Lá tre, tro, truốt sạch trơn làu,
Luộc ráy xong rồi, mỡ, tỏi, tao,
Nước mắm, hành, tiêu, lươn bún thấm,
Ngứt ngò, cắt hẹ, sắp thêm sau.


Vò tro , truốt trấu sạch như lau
Mổ dọc theo lườn lấy ruột sau
Lươn luộc chín vừa vàng thắm sắc
Miến ngâm mềm đủ trắng tươi màu
Xào sơ mỡ tỏi thịt đừng nát
Đảo vội đường tiêu bún tránh nhàu
Nước mắm vài thìa cho đủ đặm
Cành ngò , lá hẹ , bắt ra mau


48 – Lươn, Lệch, Xào Măng

Lệch, Lươn một loại khác chi nhau,
Mỡ, tỏi, tiêu, hành, nước mắm xào,
Chuối chát, măng vòi, ria ít khế,
Sân, cùng ngũ-điếc, bổ thêm màu.


Lệch lươn một loại khác gì nhau
Rửa sạch , chần xương , mỡ nóng tao
Chuối chát vát đều ngâm dưới nước
Măng non bào mỏng thả trong thau
Rau ôm (ngổ) cánh khế hòa mùi nhất
Lá lốt , ngò gai hợp vị đầu
Nêm nếm cho vừa ngon khó tả
Chồng chan , vợ húp , trốn lườn đâu!



49 – Nấu Cá Dét

Cá dét da vàng ở ruộng bàu,
Muối tro xát kỹ rửa rồi tao,
Rưới qua chút rượu, xương mềm mại,
Nấu cách như lươn cũng một màu.


Ruộng nước , bùn non , cá bống kèo
Bò trườn , bơi lội nổi như bèo
Vò tro hết nhớt nấu hoa chuối
Truất trấu khô nhờn kho hạt tiêu
Tựa lệch trơn da đầu ngắn tủn
Như lươn trụi vảy ruột tong teo
Nhẩn nha nhai kỹ ngon , bùi miệng
Chan canh , chua chát , húp trôi vèo


50 – Cá Trê Nướng

Thịt béo da vàng khéo lựa Trê,
Mài trơn, cạo sạch khứa rê rê,
Thơm tho nướng chín gia gừng, tỏi,
Nước mắm ngon dầm, ớt nữa tê!


Hố đọng , ao tù lắm cá trê
Ngâm câu , đặt lợp , bắt mang về
Mài da nhẵn nhụi trông sinh khoái
Chặt ngạnh trơn tru ngó phát mê
Khứa dọc , vành ngang ăn muối cứng
Trăn lui , trở tới bén than tê
Vàng thơm cháy cạnh thêm tiêu tỏi
Dầm nước mắm gừng , hết chỗ chê
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Gửi bàigửi bởi tranchau

CÁC LOẠI TÔM CUA

51 – Chả Tôm, Chả Cua

Tôm tươi lột sạch khéo sàng mau,
Rửa vắt khô rồi quết bỏ màu,
Nước mắm, tiêu, hành, đường, trứng, mỡ,
Giặt vuôn, đắp thuẫn, hấp cùng nhau.


Lột vỏ, bỏ đầu , rút chỉ đen
Thịt cua làm sạch , chậm vào thêm
Vắt khô , mắm muối , hành nên đậm
Giã nhuyễn , đường tiêu , mỡ tạo mềm
Trứng dẻo trung hòa không thể thiếu
Màu tươi dậy sắc , nhớ đừng quên
Vo tròn , bóp méo , trộn nhào kỹ
Đắp lại mai cua , hấp chín...êm


52 – Gắp Tư Nướng

Gắp tư tôm sống lột rồi sàng,
Rửa vắt cho khô, quết, thí đàng,
Nước mắm, hành, tiêu cùng mỡ thỏi,
Lăn dài, hấp chín, nướng vùa vàng.


Tôm tươi lột vỏ khéo tay sàng
Chóng ráo , mau không , lại sạch màng
Lượng mắm , gia tiêu mau trộn lại
Cân đường , độ mỡ vội hòa sang
Nặng chày cứng dạ còn nhừ nhuyễn
Bền cối cương lòng cũng nát toang
Bắt xửng lăn dài sôi chín trước
Rồi đem nướng lại đến da vàng


53 – Chạo Nướng

Tôm gân đương sống lột mà sàng,
Vắt quết xong rồi bỏ muối đàng (đường)
Mỡ lựu, riềng non, thêm ít tỏi,
Viên tròn, xóc lụi, nướng cho vàng.


Mưa rào đổ nước suốt chiều hôm
Phèn rã đục ngầu , xót mắt tôm
Lấy vó mà lừa , bung lách tách
Dùng cào để xúc , nhảy lôm chôm
Sau vườn bụi mía tìm cây ngọt
Góc giậu bồng riềng chọn củ thơm
Quết chạo ! em ơi gia vị sẵn
Than hồng , lụi , nướng , nhậu cho xôm


54 – Chả Nghêu

Chẻ Nghêu rửa sạch vắt cho khô,
Quết nhỏ cùng tôm, trứng, mỡ vô,
Nước mắm, hành, tiêu, đường, mộc nhĩ,
Đắp vào vỏ hấp chín thơm tho.


Cạy miệng , tách lòng , trắng thịt nghêu
Tôm xanh lột vỏ , giã hòa đều
Thìa đường , muỗng mắm , lưa thưa tỏi
Trái trứng , củ hành , lất phất tiêu
Muốn béo bằm chung bì hạt lựu
Cho dòn thái lẫn nấm tai mèo
Đắp đầy vỏ trống , sôi nồi hấp
Háo hức hơn là tuổi biết yêu


55 – Tôm Hùm Chiên

Tôm Hùm lột vỏ khứa cho mềm,
Nước mắm thoa vào, tỏi lát chêm,
Nhúng trứng mà chiên, thơm lại ngọt,
Vàng đều nhắc xuống, rắc tiêu thêm


Tôm hùm lột vỏ bỏ đầu đuôi
Lấy chỉ , lừa gân sạch sẽ rồi
Xát mắm , thoa hành , lăn bột sống
Xoa tiêu , nhúng trứng , thả dầu sôi
Tương đen , tỏi thắng chan cùng với
Gạch đỏ , đường pha , chấm đúng thôi
Rau sống xanh trong , lòng bánh tráng
Thêm " Mai Quế Lộ " đủ mềm môi


56 – Tôm Sú Um

Tôm Sú ưng um, lột bắc cầu,
Rạch lòng, tiêu, muối, rắc cùng nhau,
Đường vừa nước mắm ngon thêm mỡ,
Lửa phải riu riu để thấm màu.


Mua cá , lựa tôm tận bến , cầu
Tôm thì mới xúc , cá vừa câu
Tôm tươi trắng thịt , còn xanh mặt
Tôm thối thâm mình , lại đỏ râu
Tôm thẻ dài lưng đem nấu gạch
Tôm he mỏng vỏ , lấy kho tàu
Tôm rồng ướp xác chưng làm kiểng
Tục ngữ : "tôm ngu phẩn ở đầu"


57 – Tôm Sú Kho Đánh

Lột trần tôm Sú rạch lưng ra,
Rắc muối, vừa tiêu, nước mắm gia,
Xắt thịt thêm vào cùng ớt bột,
Đánh đều gạch đỏ nổi như hoa.


Tôm thẻ xanh tươi , bóc lột trần
Xẻ lưng lấy chỉ trắng trong ngần
Thoa tiêu , ướp muối cho săn mặt
Tưới mắm , pha màu để rắn thân
Thịt thái thanh-thanh , răng béo ngậy
Ớt xay nhuyễn- nhuyễn , lưỡi cay rần
Riu-riu lửa cháy đừng khô nước
Gạch đỏ hòa chung , nổi nụ xuân


58 – Tôm Rằn Chấy

Xanh chùi tôm luộc mới vừa rồi,
Lột vỏ, dần mềm, vá chấy thôi,
Rắc muối và tiêu đôi đũa trộn,
Khô đều, rãi nguội,dụng lần hồi.


Tôm này xanh đậm , nổi vằn đen
Tựa hổ , Hoa-Kỳ thấy đặt tên (tiger shrim)
Để cả đầu , đuôi sôi luộc chín
Chia ra vỏ , thịt nguội dần mềm
Phân đôi đỏ sắc , nộm đu đủ
Xẻ tứ hồng màu , gỏi ngó sen
Nước chấm pha hay , cay , mặn , ngọt
Chồng lùa , vợ gắp , miệng luôn khen


59 – Cua Gạch Nấu Nổi

Cua đầy gạch tốt, tước riêng ra,
Luộc chín xong rồi, ráy nạc pha,
Trứng với muối, tiêu, hành, trộn quết,
Nước sôi, thả chín, ngứt ngò qua.


Cua biển xanh màu , cứng , mẩy , tươi
Chết rồi , tham rẻ , sẽ khai , hôi
Trói càng , bóc yếm , đừng khinh rể
Bẻ gọng , tách mai , chớ dỡn chơi
Trứng , thịt , muối , hành chày quết nhuyễn
Ngò , mùi , tiêu , gạch đũa khua tơi
Nước sôi , chầm chậm buông từng muỗng
Đợi chín thả vào rêu nổi trôi


60 – Mì Tao Cua Gạch

Hông mì lá dứa bỏ thêm màu,
Cua gạch cùng tôm, mỡ, tỏi, tao
Nước mắm, hành, tiêu, tương trộn thấm,
Gắp ra, hẹ, chả, sắp theo sau.


Đun sôi lá dứa , trụng , chao mì
Thắm sợi mềm ngon , lấy ngón di
Cua gạch , tiêu , hành , làm sẵn đã
Tôm càng , mắm , muối , dọn xong thì
Xào sơ , mỡ , tỏi , thơm chi lạ
Đảo kỹ đường , tương , ngọt diệu kỳ
Gắp bỏ ra khay , bày chả , hẹ
Nào mời các bạn , hãy nâng ly
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Gửi bàigửi bởi tranchau

CÁC LOẠI HOA TRÁI RAU CỦ

61 – Canh Hoa Lý Nấu Chay

Bắp non lại với các mùi rau,
Hoa Lý, măng-giang, bỏ lạ màu,
Nấm mối thay tôm vừa đủ ngọt,
Muối rang thế ruốc, kém gì nhau.


Tay thon , dáng nhỏ ngả trên giàn
Rẽ lá đùa cành , thoảng ngọc-lan
Nắng hạ tươi hồng xanh nụ lý
Mây thu ảm đạm biếc măng giang
Trời ngâu ẩm rạ , chồi hoa nấm
Bếp lửa khô rơm , vỡ muối rang
Đủ sắc muôn màu , canh ngọt lịm
Trăng thanh , gió mát nhớ hương nàng


62 – Chả Bông Bí

Bông mai ướm nở hái nay vừa,
Tước cọng, xoi tim, cuống phải chừa,
Tôm quết gia màu, dồi nhận lại,
Chiên lần nhúng trứng, lửa bưa bưa.


Bình minh , nắng rọi , nhẹ hơi sương
Hoa bí vàng tươi , đẹp lạ thường
Thoăn thoắt đôi tay , con bướm lượn
Nhẹ nhàng mười ngón , cái ong nhường
Đài gìn , cánh giữ , nhiều thương tiếc
Cọng tước , tim ( nhụy ) xoi , bỏ vấn vương
Tôm quết gia màu , dồi nhận lại
Chiền lần , nhúng trứng , ngọt đưa hương


63 – Dưa Bà Cai Trộn Với Nuốt Chưng

Bà-cai gọt vỏ xắt vuôn ra,
Rắc muối vừa vừa bóp rửa qua,
Nước mắm, tiêu, hành, tôm, thịt, tỏi,
Xào đều để nguội nuốt chưng pha,


Dưa leo , thẳng quả , có thân dài
Dưa chuột , cằn khô , hẳn bé người
Dưa hấu , xanh da mà đỏ ruột
Dưa hồng , vàng bụng lại nâu ngoài
Dưa hành , ngấu chậm chừng dăm tháng
Dưa giá , chua nhanh độ nửa ngày
Dưa muối khó khăn , quen đạm bạc
Chưa từng tỏ mặt "dưa bà-cai"


64 – Mướp Ngọt Chiên

Mướp thơm ngọt sẵn khỏi thêm đường,
Mỡ, tỏi, tôm, cua, muối, lệ thường,
Khéo bởi da xanh, nêm phải cách,
Múc ra sẽ bỏ lá ngò sang
.

Mây trong , nắng nhạt , ráng chiều buông
Chạnh nhớ giàn xưa , trĩu mướp hương
Thịt ếch xào chung ai dám ghét
Đầu tôm nấu lẫn , họ đòi thương
Da xanh , đúng lửa , em tranh cãi
Ruột trắng đều tay , chị nhún nhường
Mỡ , tỏi , hành , ngò nêm phải đạo
Hòa trên , thuận dưới , ngọt như đường


65 – Mướp Đắng Nấu

Mướp xanh gai lớn xắc khoanh tròn,
Tôm thịt xào đều thấm mới ngon,
Rửa sạch hành, ngò, sau sẽ bỏ,
Nước sôi liền thả duống cho dòn.


Mướp đắng hay là trái khổ qua
Giây thon , lá nhỏ , điểm vàng hoa
Gai xanh , mặt đẫy là vừa lứa
Ruột đỏ , lòng tơ đó đã già
Thịt nạc , băm nhừ , xào đến thấm
Tôm càng , giã nhuyễn , nấu cho pha
Sôi đều , mướp thả , bùng , tay bắt
Rắc bỏ hành , ngò cứ nhẩn nha


66 – Bắp Cau Trộn Xà Lách

Bắp cau xắc mỏng luộc vừa thay,
Chín quá không dòn sống ngại say,
Đánh dấm cùng dầu tiêu muối rắc,
Trộn đều dọn cặp với gà quay.


Cao vút , trông trời với gió mây
Mặc ai , níu kéo , mặc ai lay
Thẳng thân đứng đón , cơn mưa đổ
Rũ lá vời chào , trận bão bay
Quả biếc xanh dòn , trầu đỏ thắm
Hoa non trắng nõn , gỏi nồng say
Pha dầu , đánh dấm , thêm tiêu , muối
Bóp trộn , bày cùng đĩa thịt quay


67 - Măng Trộn

Măng non xắc mỏng luộc cho vàng,
Cua chín đem ra ráy nạc càng,
Tôm thịt tỏi hành tiêu nước mắm,
Xào đều thấm nhập trộn mè rang.


Lũy tre , bờ trúc hoặc rừng giang
Vút dậy mầm non lúc lá vàng
Măng luộc thay màu , bào mỏng ngọn
Cua sôi đổi sắc , gỡ tơi càng
Tôm tươi , mắm muối , đưa hành tới
Thịt nạc , tiêu , đường chuyển tỏi sang
Tất cả xào chung cho đậm vị
Rồi đem trộn lẫn với mè rang


68 – Nấm Mối Nướng

Nấm mối mùa đông cũng vị sang,
Làm cho phải cách ngọt như đàng,
Rau răm với muối tiêu ba hột,
Ống nứa luồn vào nướng lửa than.


Ảm đạm , đông buồn mây xám trôi
Chân rơm mục rữa dưới mưa rơi
Rau răm rễ bám , xanh đua mọc
Mụn nấm mình vươn , trắng vút chồi
Ống nứa dồn nhồi cho bụng chặt
Than hồng đốt cháy đến lưng tơi
Thơm hương , ngọt nước tiêu cùng muối
Nướng kiểu này ngon , nhậu đã đời
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Re: Thực Phổ Bách Thiên (100 Món Ăn Theo Thể "Tứ Tuyệt")

Gửi bàigửi bởi tranchau

69 – Canh Nấm Tràm

Nấm Tràm vừa gặp trổ mùa đông,
Gọt rửa ba lần nước muối trong,
Tôm thịt hành tiêu cùng nước mắm,
Ngọn bồng, đọt bát cạnh rau vông
.

Đồng Hới , Quảng Bình tiết lạnh đông
Sương lam, khí chướng sắt se lòng
Rừng sâu , suối lặng lan đua nụ
Núi thẳm , ghềnh cao nấm trổ bông
Khéo tẩy đen màu rồi hóa trắng
Hay phèn đục nước cũng thành trong
Nấm Tràm vị đắng ăn quen dạ
Thiếu vắng , thu tàn chạnh nhớ mong


70 – Canh Khoai Mài

Khoai mài một thứ giống huỳnh tinh,
Gọt vỏ mài viên nấu mới xinh,
Cua gạch thịt tôm xào nước mắm,
Sôi đều chín dẻo rắc tiêu hành.


Nấm , măng chán ngán , nhớ canh khoai
Mua củ , còng lưng , vững gối mài
Giã nhuyễn tôm càng , đừng lấy vỏ
Khều tơi cua gạch , bỏ qua mai
Tiêu hành gia vị tăng thêm dẻo
Mắm muối nếm nêm , độ hóa dai
Tay khéo vo viên nên đẹp đẽ
Nấm , măng chán ngán nhớ khoai mài


71 – Canh Đậu Nành Non

Đậu nành non nẻo luộc cho mềm,
Rửa sạch xong rồi sẽ nấu nêm,
Thịt với tôm cua tiêu nước mắm,
Sôi đều nhắc xuống xắt hành thêm.


Cơm khô khó nuốt nhớ chan canh
Ngọt vỏ bùi nhân , trái đậu nành
Trước hãy trụng sôi cho nhũn dẻo
Sau thời nêm nếm giữ non xanh
Tôm he ngọt nước nhờ gia mắm
Thịt nạc thơm hương bởi bỏ hành
Lửa rạ , than rơm , tay khéo chụm
Chín vừa , tắt bếp , bắt ra nhanh


72 – Canh Rau Cải

Thịt béo mau nhàm đổi cải canh,
Rau non nấu khéo cũng ngon lành,
Tôm gân, ruốc khuyết, hòa chung một,
Lóng nước nêm vào nếm ngọt thanh.


Cuối đông , luống cải mọc xanh non
Tỉa , nhổ cho thưa những gốc con
Lấy nấu canh gà ,rau ngọt lịm
Đem xào , gạo thính , cộng thơm dòn
Tôm he trọng lứa càng thêm béo
Ruốc khuyết li ti ,cũng đậm ngon
Lóng nước cho trong trôi đất , cát
Gọn gàng , sạch sẽ , khéo vun tròn


73 – Canh Môn, Nưa, Mít, Nấu Như Nhau

Môn, nưa với mít nấu in nhau,
Phải cá đô lùi ráy nạc vào,
Nhừ rục rồi nêm thêm mắm ruốc,
Lốt, sân, ngũ điếc, bỏ màu sau.


Một vài củ , trái nấu như nhau
Sạch sẽ , tươi ngon vẫn đứng đầu
Quả mít xanh non , gai nhọn sắc
Khoai môn trắng bở , vỏ thâm nâu
Cá rô trui nướng lừa xương trước
Mắm ruốc hòa tan lóng nước sau
Lá lốt , rau ôm không thể thiếu
Tiêu hành , nhánh tỏi , đủ năm màu


74 – Mùi hạp nhau

Canh bầu mùi thích lá hanh hao,
Cho biết rau hành bỏ bí đao,
Hầm mít lại ưa sân với lốt,,
Bí ngô thời phải tỏi gia vào.


Phải nhớ nằm lòng , chớ lãng xao
Rau nào , thức nấy , nếm nêm vào
Canh bầu hạp vị , lá bầu đất ( hanh hao ? )
Canh bí ưa hành , trái bí đao
Trái mít thì đòi sân với lốt
Rợ ngô lại chuộng tỏi cùng tiêu
Tiện tay bỏ bậy , tiêu công khó
Miệng lưỡi , không ngon , tiếng nháo nhào


75 – Rau Khoai, Muống Luộc

Rau khoai, muống luộc đọt cho non,
Rửa sạch đều rồi bó lại tròn,
Lửa đỏ nước sôi vào cộng trước,
Coi vừa chín vớt ấy xanh ngon.


Mát dạ , no lòng ,những ngọn rau
Tươi vườn , đẹp rẫy , lại xanh ao
Giây lang , vững liếp , đua thân lẹ
Đọt muống , bền bè , trổi nhánh mau
Cộng cứng , sôi bùng đưa nhúng trước
Lá mềm, lặng nước thả theo sau
Dòn ngon , đượm sắc , nên màu thắm
Mắm tỏi rau khoai , muống chấm chao
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Gửi bàigửi bởi tranchau

CÁC LOẠI TƯƠNG CHAO MUỐI


76 – Me Làm Phệt

Lựa me làm phệt trẩy vừa già,
Luộc chín xong rồi lột vỏ chà,
Muối ruốc tiêu đường tôm thịt sả
Xanh sành giáo kỹ đặc đem ra.


Thu sầu ảm đạm, lá vàng bay
Me dốt vào mùa , nặng trĩu cây
Lấy móc đứng khều trông mỏi cổ
Mang thang leo hái , nhặt liên tay
Nhân đen , luộc chín đem ra xát
Vỏ cứng tách rời , bỏ lại xay
Muối , ruốc , tiêu , đường , tôm , thịt , sả
Tộ sành khuấy kỹ , đặc , ngon thay


77 – Tương Ớt

Ớt xẻ hai ra lựa vỏ dày,
Luộc rồi ép ráo bớt mùi cay,
Vằm xong, nước mắm, đường mè tỏi,
Xào kỹ thơm tho để tháng ngày.


Gốc ớt , quanh vườn , chín đỏ cây
Ăn thì chẳng hết , bỏ ! buồn thay!
Xẻ hai đợi ráo , bay mùi hắc
Luộc chín , chờ khô bớt vị cay
Thái nhỏ , đường , mè , đừng vướng mắt
Bằm tơi ,mắm , tỏi chớ vương tay
Liu riu lửa cháy , xào cho kỹ
Để nguội , vô chai , giữ tháng ngày


78 – Tương Đậu Nành

Đậu nành vút ráo khéo rang vàng,
Nấu chín vào chum để nắng dang,
Xôi ủ mốc đều phơi sẽ trộn,
Năm tương, một muối ngọt như đàng.


Nành khô , bắc chảo bỏ vào rang
Đũa khuấy , đều tay đến chín vàng
Luộc đậu , bưng chum , phơi nắng gió
Nấu xôi ủ đĩa , nổi meo màng
Năm tương đủ ngọt , phân cho kỹ
Một muối vừa ngon lượng rõ ràng
Tất cả hòa chung , chờ ngấu thấm
Tương tư rau muống , nhớ thương nàng


79 – Làm Chao

Đậu ép tro dần giấy trải êm,
Sắp lên lá ngái ủ ba đêm,
Mười khuôn, nấu muối vừa hai chén,
Rượu chế rồi tiêu sẽ rắc thêm.


Bột tro , sàng nhuyễn , rải chân êm
Giấy thấm , làm khô , lấy phủ lên
Đậu ép , đều khuôn , chen khoảng giữa
Lá giong , lành lặn , đậy bề trên
Mười chao , hai muối không thuyên giảm
Cốc rượu , thìa tiêu , chả bớt thêm
Lại nhắc điều này quan trọng lắm
Phải nên ủ đủ đúng ba đêm


80 – Rang Muối Sả

Tuy rằng muối sả rất nhiều công,
Thịt nạc vằm ra muối trộn chung,
Ruốc sả đều rồi thêm thí ớt,
Xào cho tơi kỹ sẽ đem dùng.


Mắm quẹt , dưa chua lúc đói lòng
Thua gì Chả phụng với nem công
Sả bằm với ruốc , đây say đắm
Thịt thái cùng tiêu , đấy mặn nồng
Có lúc đắng cay , ớt chả thấm
Đôi khi lạnh nhạt , muối bằng không
Dung hòa bốc cháy , "rơm gần lửa"
Sướng khổ chung lưng , nghĩa vợ chồng


81 – Rang Muối Mè Muối Đậu

Muối mè, muối đậu khác chi nhau,
Trách nóng rang vàng muối bỏ sau,
Giả nhỏ trộn đều vào vịm đậy,
Giữ gìn cho khéo kẻo hôi dầu.


Béo ngậy mâm xôi , đậu phụng vàng
Mặn bùi , vui miệng hạt mè rang
Nhân vừng dẹp nhỏ đầu chày nát
Hột lạc tròn to , đáy cối tan
Chảo nóng , phòng thân chừng muối nổ
Keo ( chai ) khô , tránh gió kẻo dầu loang
Trời đông lạnh lẽo ăn cơm nắm
Chăn ấm trên giường , chấm sắn , lang
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Gửi bàigửi bởi tranchau

CÁC LOẠI DƯA

82 - Dưa Giá

Giá lặt xong rồi rửa thí phèn,
Muối trong ớt đỏ kiệu măng xen,
Chua vừa ướm ướm dòn tan bã,
Vị thiệt thanh thao chẳng phải hèn.


Đậu già , rưới nước , bọc khăn thưa
Giữ ẩm , trong râm , tránh nắng lùa
Nứt mộng thân con tròn khép nép
Nẩy mầm rễ cái mập đong đưa
Kiệu non , ớt đỏ không nên thiếu
Hành lá , hẹ xanh cũng chẳng thừa
Đánh muối trong veo , ngâm nửa buổi
Dòn ngon , trắng nõn , giá , dưa chua


83 – Dưa Chuối Sùng

Dưa sùng khéo chuốt chuối đương non,
Xắt khứa cho mềm dễ uốn tròn,
Khế rửa ép khô dầm nước mắm,
Chanh đường ớt tỏi đủ là ngon.


Nõn chuối mềm non , trắng nuột nà
Sau khi tước bỏ hết phần già
Dao phay sắc bén , bay như sợi
Chậu nước trong ngần , nổi tựa hoa
Khế , ớt chen vào , tô sắc thắm
Đường , chanh lấn tới tạo mùi chua
Sượng sùng , dôn dốt , dòn vui miệng
Mắm tỏi tăng thêm vị đậm đà


84 – Dưa Món

Mười món dưa thơm một loại dòn,
Hành già kiệu rẫy bát vừa non,
Cộng dền, củ cải, bà-cai, ớt ,
Tỏi múi đường xên nước mắm ngon.


Rau , củ bóp chung , chọn đủ mười
Thứ thì khô quắt , thứ còn tươi
Hành già , kiệu cội , cà ( bát ) to quả
Cải trắng , dưa ( leo ) xanh ,ớt bé ngòi
Cà-rốt thay dền cho vẹn sắc
Đường phèn đánh mắm để tròn mùi
Nước sôi đợi nguội xong châm chế
Tỏi múi cộng thêm trọn món rồi


85 – Ướp Hột Bùi

Hột Bùi nhọn tím khác Cà na,
Ướp xổi vài hôm rửa lựa qua,
Nấu nước muối sôi chờ nguội chế,
Mười trăm, muối phải chén non ba.


Quê mình khí hậu rất ôn hòa
Cây trái quanh năm đủ bốn mùa
Cóc , ổi , soài , thơm , mơ , mận , táo
Chanh , cam , bưởi , quít , mít , hồng , dừa
Mắm đường mấy chị thèm ăn chát
Muối ớt vài em thích nếm chua
Chùm ruột , cà na , cam thảo ướp
Chôm chôm , nhãn , vải , ngọt dư thừa


86 – Dưa Cải Trường


Nhồng vừa, cải bậm ướp dưa ngon,
Rửa sạch phơi im cộng mới dòn,
Ngang ngửa trăm cây vài chén muối,
Mê gài nén nặng, nước thường còn.


Cải xanh tháng sáu chớm ngồng hoa
Vàng bẹ , lá quăn , đúng lứa già
Trải chiếu bên hè , phơi nắng nhạt
Chăng giây góc chái , trốn mưa oà
Trăm cây xếp gọn , chum sành với,
Vài bát hòa đều , muối hột pha ,
Nước ấm đổ đầy không để cạn
Phên cài , đá nén , đợi dưa chua


87 – Dưa Cà Trường

Cà trường, cuống có, lại tai không,
Sắp rãi phơi im chớ nắng nồng,
Nhúm muối bỏ lên trên cuống nó,
Vại khô chất chặt đá viên chồng.


Lúa gọn , rơm bồng , nắng tháng ba
Vun phân , bón gốc , đẹp vườn cà
Đong đưa kẽ lá xanh xanh nụ
Phất phới đầu cành tím tím hoa
Đậm cuống dài tai , ôm ấp má
Tròn đầu , rụng rốn hở phơi da
Nhanh tay bẻ hái mang về muối
Chặt vại , cơm dưa mãi đậm đà


88 – Dưa môn

Xắt chột môn ra rắc muối giàng,
Vài hôm khẽ rửa khỏi lăn tăn,
Thêm mươi sợi kiệu màu xanh tím,
Ướp lại ba ngày ngửi hết hăng.


Họ khoai chẳng ngứa cũng lăn tăn
Biết trị , khéo làm mới dễ ăn
Xắt rối bẹ môn , ngâm nước muối
Bằm sơ lá kiệu , trộn hương hành
Vài hôm rửa lại bay mùi hắc
Mấy bữa ướp thêm , tẩy mùi hăng
Đến lúc dưa vàng chua ngấu đủ
Mâm cơm , đến bữa bớt băn khoăn
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Gửi bàigửi bởi tranchau

CÁC LOẠI MẮM

89 – Kho Giả Rươi

Năm màu bốn vị kể non mười,
Mỡ tỏi tương đường vỏ quýt tươi,
Thịt trứng gia vào gừng nước mắm,
Kho vừa chín sết ấy là rươi.


Khỏi đợi mưa dâng , cuối tháng mười
Quanh năm có sẵn , nếu thèm rươi
Mắm , tương , thịt , trứng ,mầm gừng héo (khô)
Mỡ , tỏi , đường , tiêu , vỏ quít tươi
Khuấy đến tan ra dư ngậy béo
Kho cho sệt lại lắm thơm bùi
Quen tay , khéo chế ngon như thật
Chẳng nói ai hay đó giả thôi


90 – Mắm Gạch Cua

Cua đầy gạch thắm tước riêng ra,
Giấy thấm xong rồi phải tán qua,
Muối tỏi tiêu đường riềng một chút,
Trọn ngày chín đỏ giống son hòa.


Ghẹ xanh , ba khía , cáy hay cua
Ít , nấu canh riêu , nhiều , mắm chua
Bóc yếm , bẻ càng chờ ráo đủ
Tước mai , khêu gạch , đợi khô vừa
Đường , tiêu ,trộn lẫn thịt ( cua ) bằm dập
Muối , tỏi , hòa chung , riềng giã tưa
Vô hũ một ngày cho chín đỏ
Dưa leo , bóp gỏi , nhậu không chừa


91 – Mắm Tôm Chua

Tôm chua phèn rửa hớt đầu đuôi,
Muối rượu say sưa để một hồi,
Ớt tỏi măng riềng xôi đủ vị,
Trộn đều gài chặt ấy là rồi.


Tôm he rửa sạch , ngắt đầu , đuôi
Làm mắm cho chua , nhậu bắt mồi
Rượu đế trong ngần vừa nhỏ giọt
Riềng non trắng nõn mới đâm chồi
Đường tiêu một chút khơi men thắm
Muối tỏi đủ đầy dậy sắc tươi
Tí ớt cho cay , hay trị độc
Hồng son , nhấm nháp hẳn mềm môi


92 – Mắm Nem

Đem nem làm mắm thiệt khéo bày,
Thơm nhờ riềng tỏi, khéo nhờ tay,
Đường thêm thịt thính vừa ngon ngọt,
Vỏ ớt ria vào mựa chút cay.


Tiếc tùng giỗ , cưới nếu dư nem
Làm mắm càng ngon , lắm kẻ thèm
Bóc lá chêm riềng , gia tỏi nữa
Vào keo rắc thính , bỏ đường thêm
Bì kia béo ngậy đâm dòn dã
Thịt nọ thơm ngon hoá dẻo mềm
Vỏ ớt nhào đều tăng sắc đỏ
Công danh , vợ trẻ , có khi quên


93 – Mắm Ngừ Bột

Mười phần cá phải muối non ba,
Muốn để lâu ngày mặn lại già,
Lạng nạc làm riêng cong mắm bột,
Vằm xương trộn với hũ dưa cà.


Một muối thường thì cá gấp ba
Tùy vào cách thức giảm hay gia
Vài tuần hết chóng , lạt nên bớt
Mấy tháng dành lâu , mặn phải già
Lạng nạc băm riềng tươi hũ mắm
Vằm xương giã tỏi đẹp dưa cà
Cơm đầy , canh nóng , đừng chan vội
Ngọt lịm như đường , nhai nhẩn nha


94 – Mắm Ngừ Ruột

Nạc ngừ làm bột ruột làm pha,
Vằm nhỏ mười phần một muối mà,
Xắt tỏi cùng riềng đều trộn lại,
Mười ngày chín ngứu rắc tiêu qua.


Ấy ruột cá ngừ chớ vất đi
Bằm ra làm mắm chẳng chi bì
Riềng non thái mỏng thanh thanh sợi
Tỏi cội xay nhừ nhuyễn nhuyễn di
Một muối đong đầy , đừng thiếu ký
Mười lòng lượng kỹ , chớ sai ly
Hơn tuần sẽ ngấu , thêm tiêu bột
Mắm mặn , cà chua ngon kể gì!


95 – Mắm Ngừ, Mắm Nục Thính

Ngừ gai, Nục chuối thịt như nhau,
Lấy ruột riêng ra ướp được lâu,
Cá chục, muối ba, dằn thiệt kỹ,
Rồi rang thính lại bỏ theo sau.


Cá nục , cá ngừ dáng giống nhau
Thằng to , đứa nhỏ , thịt thâm nâu
Sinh thời đụng chạm , tranh giành sống
Thác đoạn hòa yên , hợp tác sầu
Mắm chục đâu lưng nằm sắp lớp
Muối ba chen kẽ phủ ngang đầu
Thính rang , riềng , tỏi , dằn cho chặt
Lấy sạch ruột , gan , muốn để lâu


96 – Mắm Đối, Mắm Dìa Thính

Ướp Đối cùng Dìa xẻ ruột ra,
Cá mười, ba muối chẳng chi già,
Đá dằn ít bữa coi vừa đặng,
Rang bắp xay dần bỏ thính qua.


Cá đối , cá mè cũng một khuôn
Mắm mười , ba muối , giữ đều luôn
Rồi riềng , rồi tỏi , rồi tiêu rắc
Lại vại , lại phên , lại đá buông
Gạo giã in như cùng bản kịch
Ngô xay đoán rõ khác lời tuồng
Xong dưa , đến mắm , ừ thì mắm
Ngừ nục , đối mè , rặt một khuôn


97 – Mắm Nêm Cá Cơm

Cơm Than, Nục Chuối mắm nêm ngon,
Cá chục, muối hai cũng chẳng non,
Nhận chặt, gài mê cho kỹ lưỡng,
Để lâu thơm chín đỏ như son.


Cá cơm nhũn thịt lại mềm xương
Sạch ruột , không tanh , trắng nõn nường
Nước lũ , theo đàn về biển cả
Đồng khô , rẽ nhóm dạt lòng mương
Ghe cào chắn hướng khôn tìm lối
Vó cất ngăn sông khó tránh đường
Công thức mắm nêm : Năm / một , muối
Nhận chặt lâu ngày đỏ , thơm hương


98 – Mắm Nêm Cá Nục

Nục nhỏ làm nêm lắm kẻ ưa,
Đong ngang chục cá, muối hai vừa,
Ghè khô nhận chặt phơi mươi bữa,
Gió bãy mùi thơm biết chín chưa.


Chợ cá , hàng tôm khéo đẩy đưa
Nhanh tay , mắn miệng , khó ai lừa
Cân ngang , nục chục , trông chừng đủ
Gạt phẳng , muối hai , nhắm độ vừa
Được giá , vui lòng , lời kẻ bán
Ôi hàng , tức dạ , lỗ người mua
Then cài , nén chặt , thời ngon mắm
Mũi thính tài tình thấu chín chưa!


99 – Mắm Nục Bỏ Ớt Cà

Nục dằn vài bữa thấm đem ra
Vằm nhỏ xong rồi trộn ớt cà,
Năm sét cá đong già một muối,
Mo nang gài lại khỏi ruồi qua.


Ướp nục vài hôm , đủ thấm rồi
Đem ra bằm nát , thịt , xương tơi
Hòa chung ớt chín cho cay lưỡi
Trộn lẫn cà non để chát môi
Một muối , năm dưa là đậm vị
Mười sương , chín nắng sẽ bay mùi
Mo nang , bịt kỹ , phòng ruồi nhặng
Thấy hở nhào vô , chúng đẻ dòi


100 – Mắm Nêm Canh

Làm cong mắm Nục để nêm canh,
Cá sáu, lường vừa muối một rành,
Nhận kỹ gài xong bao lá bí,
Cho năng lượm lặt khỏi sâu sanh.


Làm mắm ít nhiều hẳn phải hôi
Hôi thì khuyến rũ , rủ rê ruồi
Ruồi vào , sẽ đẻ từng buồng trứng
Trứng nở biến sinh một lũ dòi
Dòi lội tung tăng , ăn uống cá
Cá nằm bất động dưỡng nuôi người
Người chưa nếm thử , không là Việt
Việt ở nơi đâu cũng... nhớ hơi


101 – Ruốc Khuyết

Khuyết khô giã nhỏ lại đem dần,
Nấu muối cho sôi nguội chế lần,
Quết kỹ lèn đều cong nhận chặt,
Ruốt mười, muối một ấy là cân.


Cái tép li-ti gọi khuyết , mòi
Loài này phơi nắng phải chừng coi
Đem vào cối đá chày cho nát
Đổ xuống sàng tre , lược đến tơi
Nước chế , pha đều nên dẻo quẹo
Tay quay , đánh nhuyễn tránh khô rời
Mười phần mắm ruốc , một phần muối
Lèn chắc , kín bưng , kẻo nảy dòi


102 – Nấu Nước Mắm

Đối, Dìa, Ngừ, Nục, ướp bao nhiêu,
Nước mắm dồn lâu ngó đã nhiều,
Nướng các thú xương khăn bọc nấu.
Vải dày lọc kỹ, nước trong veo.


Cá ế vào chum , muối khỏi hư
Quanh năm , suốt tháng , thả từ từ
Khi đầy , chật vại , một lần đủ
Lúc thiếu , nêm canh , nhiều bận dư
Xương nướng , khét mùi , ngon ngọt nhỉ!
Mắm sôi , đỏ sắc , đẹp tươi ư!
Vải dầy lọc kỹ , ngăn xơ bã
Nước mắm trong veo , mằn mặn lừ.


HẾT.

Khởi viết 4/10/2004
Hoàn tất 3/11/2004


Đồng -Văn
Hình đại diện của thành viên
tranchau
Administrateur du site
 
Bài viết: 7670
Ngày tham gia: 10 Tháng 5 2010

Trang vừa xem

Quay về Bên Lề Ẩm Thực

Đang trực tuyến

Đang xem chuyên mục này: Không có thành viên nào trực tuyến.1 khách.


cron
free counters F9: Đổi kiểu gõ | F12: Tắt mở bộ gõ
Tắt  Tự động  Telex  VNI  VIQR